Nieuwe Natuur in polder tussen Haastrecht en Stolwijk

Bilwijk

In de hele Krimpenerwaard wordt de komende jaren veel Nieuwe Natuur gemaakt. Een onderdeel hiervan is het gebied Bilwijk. Deze (kleine) polder tussen Haastrecht en Stolwijk is een belangrijke schakel tussen de natuur van de Reeuwijkse plassen, de Krimpenerwaard en de Lopikerwaard. De afgelopen jaren zijn er in de buurt al heel mooie natuurprojecten gerealiseerd, bijvoorbeeld de Hooge Boezem bij Haastrecht. Een voorbeeld van hoe historie, natuur, recreatie en waterberging op een goede manier gecombineerd kunnen worden. Echt een aanrader voor een frisse wandeling!

Veenweidegebied

De naastgelegen polder Bilwijk is een voorbeeld van een veenweidegebied. Iedere ochtend als ik uit het raam van ons nieuwe huis kijk, geniet ik van dit waardevolle agrarische cultuurlandschap. Dit landschap is in eeuwen hard werken ontstaan om het land te ‘veroveren’ op het water. De karakteristieke lange stroken grasland met de vele slootjes, vogels en knotwilgen maken het hier uniek. Net als de laatste molens. Daar zijn er niet zo heel veel meer in Nederland, dus ook daar moeten we zuinig op zijn. Maar met onze huidige manier van leven, werken en omgaan met natuur, is dat niet vanzelfsprekend meer.

Bodemdaling

Gelukkig is er bij Provincie, Gemeenten, Natuur- en Agrarische organisaties de wil (en de noodzaak) om deze gebieden te behouden. Daarbij speelt natuurlijk ook mee dat er naar manieren wordt gezocht om de bodemdaling tegen te gaan. Hoe mooi is het als we het goede uit het verleden kunnen verbinden met de technieken van de toekomst? Net als dat de boeren vroeger steeds slimmer werden in hun omgang met veen en water, moeten we ook nu niet blijven hangen in ‘vroeger’. Maar het mooie open natuur- en cultuurlandschap combineren met nieuwe inzichten over flora, fauna, water én techniek. Stilstand is achteruitgang zijn mijn opa altijd al.

 

Adviesgroep

Via het programma Veenweiden Krimpenerwaard wordt er nu -samen met bureau RPS- gezocht naar de meest optimale invulling van het gebied. Met veel oog voor weidevogels, kruidenrijk grasland, waternatuur, traditionele eendenkooien en houtwallen en -singels. En als lid van de adviesgroep Bilwijk mag ik -samen met een aantal andere kundige en betrokken leden- meedenken en adviseren over het uiteindelijke plan. Dit wordt de komende jaren is etappes gerealiseerd. En het mooiste is dan dat ik de komende jaren dan ook nog zelf mee mag maken hoe die plannen langzaamaan werkelijkheid gaan worden.

zwanen in veenweidelandschap bilwijk stolwijk molen

bronnen: Gebiedsprogramma en Stuurgroep Veenweide Krimpenerwaard, Zuid Hollands Landschap.
foto’s: Marrion Hoogenboom

Op reis

mei 2015

Het afgelopen jaar heb ik een bijzonder spannende en louterende reis gemaakt. Niet naar een zonnig strand of spannende jungle. Maar langs het pad van m’n leven. Klinkt zwaar en dat was het ook wel. Maar het mooie van diep gaan is dat daarna de wereld om je heen ineens veel mooier is. Gelukkig hebben kundige artsen en verpleegkundigen ervoor gezorgd dat ik vol energie verder kan met een prachtig nieuw tikkende hartklep. Zodat ik nog heel lang kan genieten van al dat moois om me heen.

gewoon of bijzonder?

Eerlijk gezegd was ik voor de operatie toch een beetje vergeten hoe bijzonder en prachtig al dat groen om ons heen is. En dat terwijl ik er als tuinontwerper dagelijks mee bezig was. Het was gewoon geworden, gewoon werk. Maar toen ik daar in m’n airco gekoelde kamertje lag met door screens afgeschermd uitzicht had ik zooo’n heimwee naar m’n tuintje! En oh wat zou ik me een stuk beter hebben gevoeld als ik lekker naar de lucht, wat bomen en de eerste bloesems had kunnen kijken. Als ik het raam open had kunnen doen om de wind en de regen te voelen….

tuin

En toen ik vandaag dan weer door m’n eigen tuintje liep (met de wind en de regen heerlijk in m’n gezicht) zag ik ineens de parallel met veel tuiniers!

Mensen verhuizen, verbouwen en laten de tuinontwerper of het tuincentrum komen voor een mooie groene buitenkamer. Intens genieten! De eerste tijd zijn ze nog heel trouw met tuinfeestjes, onkruid wieden, bloembollen poten en genieten van al dat prachtigs. Maar langzaamaan went het uitzicht, irriteert het onkruid en worden de aardbeien door slakken opgegeten. Het is gewoon geworden, vervelend misschien wel. En ze kunnen er niet meer van genieten.

Mijn advies: loop alsjeblieft weer eens naar buiten, werk een uurtje in de tuin (eigenlijk best lekker), snoep van de eerste aardbeitjes (heel lekker) en oooh wat smaakt een borrel op het terras daarna dan goed (het allerlekkerst). Op dat moment weet je weer hoe bijzonder het is om van al dat groen te kunnen genieten!

Als je alleen weet dat de zon schijnt omdat de screens naar beneden gaan...

Als je alleen weet dat de zon schijnt omdat de screens naar beneden gaan…

Bloesem Malus Evereste

Bloesem Malus Evereste

Zoekplaatje op de parkeerplaats

mei 2015

Iedere keer trap ik er weer in. Zie ik een parkeerplekje bij het ziekenhuis in Meppel, blijkt het een voetpad te zijn. Parkeerplekken en voetpad zien er precies hetzelfde uit, alleen staan er achter andere geparkeerde auto’s een paar paaltjes verstopt. En als je vervolgens geparkeerd hebt en het voetpad zoekt…. u raadt het al.

Misschien een idee bij de volgende renovatie: als het voetpad in een afwijkende kleur zou worden aangelegd is het duidelijker voor iedereen. Automobilisten vergissen zich niet meer in een parkeerplek en voetgangers weten gelijk waar ze naar toe moeten.

Op de parkeerplaats bij het ziekenhuis in Meppel is het voetpad verstopt

Op de parkeerplaats bij het ziekenhuis in Meppel is het voetpad verstopt

Met het voetpad in een andere kleur wordt het voor automobilisten en voetgangers overzichtelijker.

Met het voetpad in een andere kleur wordt het voor automobilisten en voetgangers overzichtelijker.

Prairietuin

september 2011

Een prairietuin in Nederland? Bij prairietuinen denken we aan de onmetelijke Amerikaanse vlaktes. Woeste steppes waar je eindeloos grassen en bloemen in het open landschap ziet. In ons kleine, gecultiveerde landje verwacht je dit niet.

Vlinderhof Maximapark Leidsche RijnToch kan het! En gebeurt het!

Sinds een paar jaar zijn er in Nederland pioniers die hier experimenteren met prairietuinen. Vanmorgen was ik op bezoek bij de pas aangelegde prairietuin bij Lianne’s Siergrassen op de grens van Friesland en Groningen.

geen wildernis
Een prairietuin is geen wildernis, maar een zorgvuldig samengestelde beplanting die zichzelf regelt. Passend in de afmetingen van onze Nederlandse tuinen, borders, rotondes en wegbermen. Deze nieuwe manier van tuinieren levert  het hele jaar door een aantrekkelijk beeld. Vol kleur, insecten en mooie vormen én met weinig onderhoud. Door in de tuin de regels van de wilde natuur na te bootsen en aan te passen aan ons klimaat, ontstaan langlevende en zelfregulerende plantgemeenschappen. Op den duur onderhoudt de tuin zichzelf (Daar is wel even tijd voor nodig!)

onderhoudsvriendelijk
Deze beplantingen zijn 4 seizoenen interessant. Maar het allermooiste is dat ze zeer onderhoudsvriendelijk zijn. Omdat er nauwelijks gesproeid en gewied hoeft te worden. Ook bemesten, planten scheuren of uitgebloeide bloemen weghalen is allemaal nauwelijks nodig. Je legt een Prairietuin in één keer aan en laat hem verder met rust. De beplanting is een combinatie van siergrassen en de juiste vaste planten en bolgewassen die een systeem gaan vormen dat zich na verloop van tijd zelf in stand kan houden. De planten en grassen vechten om behoud van hun plaats en vormen zo met elkaar een natuurlijk evenwicht. Hierbij onderdrukken ze veel onkruid. Dat levert een duurzame tuin op die vele jaren meegaat en in alle seizoenen mooi blijft.

Lianne’s Siergrassen
De nieuwe tuin bij Lianne is nu al prachtig. Ondanks de regen en donkere wolken was het een feest van kleur en beweging. Verschillende vlakken met typen prairiebeplantingen en allerlei kleurschakeringen. Volgend jaar kom ik zeker terug om te kijken hoe het beeld zich gaat bewegen.

Want dat is ook zo mooi: De tuin is nooit hetzelfde. Door uitzaaien en uitdijen zullen steeds andere planten plekjes innemen, waardoor het ieder voorjaar een verrassing is hoe de tuin er dit jaar uit zal zien. Een aanrader!

Ook nieuwsgierig? Op 18 en 19 september 2010 zijn er open dagen. Kijk op de website www.siergras.nl voor meer info.

Vlinderhof Maximapark Leidsche RijnUpdate 2017: De Vlinderhof, ontworpen door Piet Oudolf in Het maximapark in Leidsche Rijn is een prachtig voorbeeld van een prairietuin die sinds 2014 wordt ontwikkeld

Een tuin is geen weelde

Ook wij kunnen er niet meer omheen. Ook tuinontwerpers beginnen de ‘versobering’ te merken. De wisseling der seizoenen vindt dit jaar niet alleen buiten in de tuin plaats.

Vorige zomer gingen gesprekken met klanten over de afmeting van de zwemvijver. Over de vraag waar ze de mooiste struiken konden kopen of wie de beste hovenier is voor hun tuin. Daar komt advies bij kijken wat gaat over kennis, over kwaliteit. Dat gaat over optimisme en genieten van de goede dingen van het leven. Er was ruimte om te dromen van een onbezorgde toekomst. En dan het liefst in een hangmat onder de bloesems van een oude appelboom. Maar dat was afgelopen zomer.

Helleborus orientalis kerstroos

Via een stormachtige herfst zijn we in de kale winter beland.
Buiten is het blad van de bomen gevallen. Fruit is allang geplukt en vogeltjes zoeken naar de laatste kruimels. Somber allemaal.
Binnen, bij sommige klanten, proef ik nu vaker hetzelfde sentiment. Ook bij hen voelt het alsof het winter blijft. Soms hebben ze echt veel geld verloren op de beurs. Soms staat hun baan echt op de tocht. Dat zijn emotionele gesprekken. De droom over hun perfecte tuin moet worden bijgesteld naar een haalbare tuin. Voor mij geen probleem. Niet het geld maakt de tuin, maar de creativiteit.

Maar soms merk ik ook iets anders. Het lijkt wel of mensen niet meer van schoonheid dúrven te genieten. Alsof ze daarmee ‘de buurt’ voor het hoofd stoten. Schoonheid lijkt wel synoniem geworden voor weelde. En weelde mogen we nu even niet uitstralen.

Maar vanmorgen zag ik ze ineens…
Daar verschijnen de bloemen van de Toverhazelaar al. De sneeuwklokjes steken hun hoofdjes omhoog. En ook de betoverende Helleborus begint voorzichtig te bloeien. Het wordt lente!
Laat het alsjeblieft nu ook lente worden in ons hoofd!  Laten we plannen maken, vooruit kijken en durven dromen van de zomer die komen gaat. En dan gaat het niet om groter, duurder, luxer. Waar het echt om gaat, is daar zijn waar je je thuis voelt.
(en dat kan ook op een balkonnetje met plantenbak!)

De lente begint met Stinsenplanten

september 2011

Gisteren liep ik door landgoed Dickninge in De Wijk (Drenthe). Ieder voorjaar mag ik hiernaar toe als de Stinsenplanten beginnen te bloeien. Wandelend over de paden, langs al het ontluikend groen, voel je het nieuwe leven opkomen.

Het blad van kastanje en esdoorn ontvouwt zich langzaam. Daaronder de Bosanemoontjes en Helmbloemen die vechten om de eerste zonnestralen.
Rhododendrons die op ontluiken staan. Wat is de natuur toch mooi!

Stinsenplanten zijn planten die in de middeleeuwen van elders naar Nederland gehaald zijn. Deze planten worden met name gevonden in tuinen bij stinzen/states, borgen en plekken met adellijke huizen. Ook veel kloosters, pastorieën, boerderijen en buitenplaatsen staan bekend om hun stinzenplanten. Deze planten wisten zich zo goed vestigen dat ze min of meer inheems geworden zijn en nu tot de Nederlandse flora worden gerekend.
De bekendste stinsenplant is natuurlijk het Sneeuwklokje, maar ook bekende onkruiden als zevenblad en fluitekruid hebben hier hun oorsprong.

Stinsenplanten bloeien uitbundig in het voorjaar onder struiken en bomen. De meesten verdwijnen daarna onder de grond, als de bomen en struiken vol in het blad komen. Ze slaan voeding op, breiden zich ondergonds uit en komen dan het volgend voorjaar weer vrolijk boven.
Naast genoemde planten mogen in een stinzentuin de volgende bol- en knolgewassen zeker niet ontbreken: Sierui, bosanemoon, sneeuwroem, lelietje der dalen, Helmbloem, Holwortel, Krokus, Narcissen, Sterhyacint en Tulpen.
De combinatie van historische bouwwerken en mooi aangelegde tuinen die bezaaid zijn met een bont tapijt van stinzenflora is een lust voor het oog. Bovendien draagt de bonte verzameling van soorten een unieke geschiedenis met zich mee.

In deze tijd van het jaar zijn er vele excursies naar Stinsentuinen. Zeker een aanrader. Een paar adressen:

– Stinzenflora Fryslan

– Domies Toen,

– de tuin van de Borg Verhildersum,

– landgoed Dickninge

Wilt u zelf Stinzenplanten kopen? Kijk eens bij:

De Heliant

– Meeuwissen